فهیمه قطبی زاده عضو هیئت علمی گروه زنان و زایمان و فلوشیپ پریناتولوژی دانشگاه علوم پزشکی تهران در گفتگو با خبرنگار مهر در رابطه با عوارض سقط جنین او گفت: سقط جنین نه تنها در جوامع اسلامی، بلکه در تعداد بسیاری از کشورهای غیر اسلامی نیز عملی غیرقابل پذیرفتن دانسته می‌شود، چرا که با اصول اخلاقی و انسانی همخوانی ندارد. در دین اسلام، این عمل به‌گفتن قتل نفس و گناهی بزرگ محکوم شده و آیات و روایات بسیاری بر حرمت آن پافشاری دارند.

او همین طور گفت: در کنار مسائل شرعی و اخلاقی، از منظر پزشکی نیز سقط جنین می‌تواند صدمه‌های جبران‌ناپذیری برای زنان به‌اختصاصی در سنین باروری به همراه داشته باشد. پزشکان هشدار خواهند داد هرگونه عمل به سقط، حتی با راه حلهایی که به ظاهر بی‌خطر برداشت خواهد شد، گمان ابراز عوارض جسمی و روحی گسترده‌ای را در پی دارد.

قطبی زاده او گفت: با اهمیت ترین پیامد جسمی سقط، صدمه به رحم است؛ آسیبی که می‌تواند تبدیل ناباروری دائمی شود. آمارها مشخص می کند تعداد بسیاری از زنان جوان بعد از انجام سقط به علت ابراز عفونت‌های رحم، چسبندگی داخلی یا صدمه به اندام‌های مجاور، قوت باروری خود را از دست داده‌اند؛ در برخی موارد حتی مرگ مادر نیز گزارش شده است.

عضو هیئت علمی گروه زنان و زایمان و فلوشیپ پریناتولوژی دانشگاه علوم پزشکی تهران اظهار داشت: فکر رایج مبنی بر این که سقط در سنین پایین بارداری بی‌خطر است، نادرست و خطرناک است. این عمل می‌تواند پیامدهایی همانند سقط‌های مکرر، نارسایی دهانه رحم و افزایش گمان چسبندگی جفت در بارداری‌های بعدی را به جستوجو داشته باشد. این چنین با افزایش سن بارداری، شدت و خطر عوارض سقط زیاد تر می‌شود.

او گفت: این چنین با دقت به تأکیدات دینی، اخلاقی، حقوقی و پزشکی، سقط جنین نه‌تنها جان مادر را تهدید می‌کند بلکه سلامت باروری او را نیز به خطر می‌اندازد؛ موضوعی که نیازمند آگاهی‌رسانی زیاد تر به زنان و خانواده‌ها است.

عوارض روانی و جسمی سقط جنین‌

قطبی زاده نقل کرد: سقط جنین، چه به خواست فرد و چه تحت تأثیر عوامل خانوادگی و اجتماعی، علاوه بر صدمه‌های جسمی، پیامدهای روانی عمیقی نیز برای زنان به همراه دارد. تعداد بسیاری از زنانی که عمل به سقط می‌کنند، بعد از آن با افسردگی، اضطراب و تنش‌های عصبی روبه رو خواهد شد. این حس ناخوشایند که خود جهت از بین رفتن جنین شده‌اند، سختی روانی شدیدی تشکیل می‌کند. در تعداد بسیاری موارد، زنان برای جبران این صدمه روحی در سال سپس تلاش می‌کنند مجدد باردار شوند، اما آثار روانی هم چنان با آن‌ها باقی می‌ماند.

عضو هیئت علمی گروه زنان و زایمان و فلوشیپ پریناتولوژی دانشگاه علوم پزشکی تهران وی متذکر شد: حتی اگر زنان این توانایی را به ظاهر ابراز ندهند، در بازدید‌های عمیق‌تر اشکار می‌شود درجاتی از افسردگی و اضطراب ناشی از سقط، مدام همراه آنان خواهد می بود.
در خصوص ربط بین سقط جنین و سرطان، متخصصان می‌گویند شواهد قطعی درمورد نقش مستقیم سقط در افزایش سرطان رحم وجود ندارد. هرچند برخی مطالعات گمان ربط غیرمستقیم بین سقط‌های مکرر و سرطان سینه را به علت تغییرات هورمونی نقل کرده‌اند، اما این فرضیه تا این مدت قطعی نشده است.

قطبی زاده تصریح کرد: آنچه قطعی به حساب می اید، صدمه‌های جسمی سقط‌های غیرایمن است. عمل به سقط‌های غیرعلمی و زیرزمینی می‌تواند تبدیل عفونت‌های شدید رحم، صدمه به اندام‌های مجاور، خروج رحم و حتی مرگ مادر شود. موارد بسیاری از مرگ زنان در تاثییر عفونت‌های ناشی از این نوع سقط‌ها گزارش شده است. این چنین آگاهی‌رسانی درمورد عوارض روانی و جسمی سقط جنین، نقش مهمی در پیشگیری از این عمل پرخطر دارد.

آگاهی مادران از عوارض سقط جنین

وی اصرار داشت: مادران به‌طور طبیعی نمی‌خواهند فرزند خود را از بین ببرند؛ آنچه علتاین تصمیم می‌شود، ناآگاهی و فشارهای روانی و اجتماعی است. در تعداد بسیاری از موارد، تنها با اراعه اطلاعات ساده درمورد ویژگی‌های جسمی ابتدایی جنین، مادر به‌طور کامل منقلب می‌شود. متأسفانه در ذهن تعداد بسیاری از افراد جامعه، جنین تنها یک توده سلولی یا لخته خون برداشت می‌شود؛ در حالی که این حاضر، یک انسان است با قابلیت‌های بالقوه بی‌شمار که می‌تواند در آینده نقش مؤثری در جامعه ایفا کند.

وی فرمود: تعداد بسیاری از این مادران از طریق مراکز بهداشت یا معارفه دوستان و آشنایان با ما ربط می‌گیرند. در اولین روبه رو، تلاش می‌کنیم با همدلی و شنیدن نگرانی‌ها و چالش‌های آنان، اعتمادسازی کرده و سپس در قدم بعدی اطلاعاتی درمورد حالت جنین و حقیقت مادر شدن را با آنان در بین می‌گذاریم.

قطبی زاده خاطر نشان کرد: در جامعه‌ای مذهبی همانند سرزمین ما، آگاهی عمومی درمورد احکام فقهی مرتبط با سقط جنین زیاد پایین است. تعداد بسیاری از افراد نمی‌دانند که سقط جنین از همان لحظه‌ی انعقاد نطفه، در شرع اسلام حرام است؛ به محض انتقال این آگاهی، در زیاد تر موارد، مادران تصمیم به نگه داشتن فرزند خود می‌گیرند و از عمل به سقط منصرف خواهد شد.