بپیکلمبو در نزدیکترین پرواز کناری؛ تصاویر بینظیر از دهانههای عطارد

بپیکلمبو در نزدیکترین پرواز کناری؛ تصاویر بینظیر از دهانههای عطارد, فضاپیمای بپیکلمبو، پروژه مشترک آژانس فضایی اروپا (ESA) و آژانس کاوشهای هوافضای ژاپن (JAXA)، با موفقیت چهارمین و نزدیکترین پرواز کناری خود از عطارد را انجام داد.

این مانور در ساعت ۱۱۸ بامداد به وقت تهران و در فاصلهای تنها ۱۶۵ کیلومتری از سطح سیاره اتفاق افتاد که رکورد جدیدی برای نزدیکترین گذر یک فضاپیما از عطارد ثبت کرد؛ رکورد قبلی متعلق به فضاپیمای مسنجر ناسا با فاصله ۲۰۰ کیلومتری در سال ۲۰۱۱ بود.\در طول این گذر، سه دوربین پایش بپیکلمبو تصاویری با جزئیات بیسابقه از توپوگرافی سیاره ثبت کردند.

یکی از مهمترین اهداف عکاسی، دهانهای ۱۵۵ کیلومتری بود که اتحادیه بینالمللی اخترشناسی (IAU) به تازگی آن را به نام دهانه استادارت نامگذاری کرده است. این نام به افتخار مارگارت استادارت، نقاش نیوزیلندی مشهور به آثار گلکاری، انتخاب شده است.

تیم مأموریت پیشبینی میکرد بپیکلمبو این سازه را در مسیر پرواز خود ثبت خواهد کرد.\\دهانههای برخورد عطارد که به عنوان حوضههای قله حلقهای نیز شناخته میشوند، در نتیجه اصطکاک سیارکها و دنبالهدارها شکل گرفتهاند. با این حال، بسیاری از آنها در طول زمان توسط سیلهای گدازهای که سطح سیاره را پوشش دادند، دفن یا تغییر شکل داده شدهاند.

دانشمندان همچنان در مورد جزئیات شکلگیری این حوضهها، از جمله عمق مبدأ قلههای حلقهای در پوسته سیاره، اطلاعات کامل ندارند. تصاویر جدید بپیکلمبو دادههای ارزشمندی برای حل این معماها فراهم میکند.\مکانیک پرواز و اهداف مداریبپیکلمبو از سمت نیمهکره تاریک عطارد به سمت سیاره نزدیک شد. با ورود به ناحیه نورانی، نور خورشید بر دیوارههای داخلی دهانهها تابید و امکان ثبت تصاویر با تضاد و شفافیت بالا را فراهم آورد.

هدف اصلی این مانور، استفاده از جاذبه عطارد برای کاهش سرعت فضاپیما بود تا بپیکلمبو بتواند در یک دوره تناوب ۸۸ روزه — نزدیک به دوره مداری خود سیاره — به دور خورشید بچرخد. این گام اساسی برای ورود نهایی به مدار عطارد محسوب میشود.\\علاوه بر کمک به دینامیک مداری، این پرواز کناری فرصت منحصربهفردی برای اندازهگیریها و تصویربرداری از زوایایی فراهم آورد که پس از قرارگیری در مدار نهایی امکانپذیر نخواهد بود.

بپیکلمبو در اکتبر ۲۰۱۸ پرتاب شده و شامل دو ماژول اصلی است مدارگرد سیاره عطارد متعلق به ESA و مدارگرد مگنتوسفر عطارد متعلق به JAXA که هرکدام برای مطالعه سطح، ساختار درونی و میدان مغناطیسی سیاره در مدارهای متفاوت طراحی شدهاند.\\برنامه اولیه پیشبینی میکرد بپیکلمبو در دسامبر ۲۰۲۵ در مدار عطارد مستقر شود. با این حال، یک مشکل فنی در ماژول انتقال باعث کاهش توان پیشرانهها شد.

تیم مأموریت با طراحی یک مسیر جدید که مصرف سوخت کمتری را میطلبد، زمان ورود به مدار را تا نوامبر ۲۰۲۶ به تأخیر انداخت تا اطمینان از موفقیت مأموریت حفظ شود.