به گزارش خبرنگار مهر، رشته علوم آزمایشگاهی بالینی یکی از شاخه‌های علوم پزشکی و در دسته رشته‌های پیراپزشکی یا پاراکلینیک است. ماموریت مهم این رشته تشخیص و پایش بیماری‌های گوناگون است. این ماموریت مهم بر مسئولیت کارشناسان علوم آزمایشگاهی است که با جمعیت نزدیک به ۵۰ هزار نفر اسکلت مهم آزمایشگاه‌های تشخیص طبی را راه اندازی خواهند داد. سپیدپوشان علوم آزمایشگاهی که در کنار دیگر کادر درمان مشغول خدمت رسانی به مردم می باشند، از انباشته شدن مشکلات شأن و عدم دقت و رسیدگی به آنها به شدت گله های مندند.

گسترش نارضایتی در بین کارشناسان این رشته جهت مهاجرت آنها به خارج از سرزمین و یا تحول رشته و تحول شغل آنها شده است. چنانچه عزم جدی در بین مسئولان وزارت بهداشت برای از بین بردن این مشکلات و اراده‌ای برای رسیدگی به مطالبات کارشناسان علوم آزمایشگاهی وجود نداشته باشد علتادامه روال خروج نیروهای علوم آزمایشگاهی از آزمایشگاه‌های تشخیص طبی خواهد شد که مطمئناً جهت صدمه جدی به نظام سلامت سرزمین می‌شود.

با اهمیت ترین مطالبات و مشکلات کارشناسان علوم آزمایشگاهی

۱- عضویت کارشناسان علوم آزمایشگاهی در سازمان نظام پزشکی

یکی از با اهمیت ترین مطالبات کارشناسان این رشته نظام مند شدن علوم آزمایشگاهی می‌باشد. کارشناسان علوم آزمایشگاهی از سال‌ها قبل جهت تحقق این مطالبه عمل کرده و موفق به اخذ چندین رأی قطعی از دادگاه‌های تجدید نظر در شهرهای گوناگون شده اند. این مطالبه که دارای پشتوانه قانونی، حقوقی، قضائی و همینطور دارای تائیدیه از آزمایشگاه مرجع وزارت بهداشت و مصوبه مورخ ۱۴/‏۱۱/‏۱۴۰۳‬ کمیسیون بهداشت و درمان مجلس است، متأسفانه تا کنون اجرایی نشده و پیگیری‌های مستمر و مجدانه و نیز مکاتبات و جلسات متعدد فاطمه محمدبیگی نایب رئیس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس در این خصوص، امیدها را جهت به ثمر نشستن این مهم زنده نگه داشته است.

۲- تعرفه گذاری خدمات آزمایشگاهی برای کارشناسان علوم آزمایشگاهی

در بین رشته‌های مشمول قانون ارتقا منفعت وری کارکنان بالینی نظام سلامت، تنها گروه فاقد تعرفه کارشناسان علوم آزمایشگاهی می‌باشند. با عنایت به قوانین حاضر در این خصوص و نیز با دقت به این که کلیه مرحله های انجام آزمایش (شامل کنترل کیفیت، کالیبراسیون دستگاه‌ها، شناسایی و از بین بردن خطاها، مطمعن از نتایج و جمع آوری مستندات و اراعه گزارشات به بازرسین و…) توسط کارشناسان علوم آزمایشگاهی انجام می‌پذیرد اما متأسفانه سهم آنها از تعرفه خدمات آزمایشگاهی صفر می‌باشد. این در حالیست که برای گروه پرستاری تعرفه گذاری انجام شده است.

۳- عدم رتبه بندی و طبقه بندی مشاغل برای کارشناسان شاغل در قسمت خصوصی

کارشناسان علوم آزمایشگاهی که در قسمت خصوصی فعالیت می‌کنند مشمول قانون کار می‌باشند. حداقل حقوق که فاقد هرگونه مزایای قانونی می‌باشد که این به نوبه خود جهت بی رغبتی کارشناسان این رشته جهت کار در قسمت خصوصی می‌شود. کارشناسان علوم آزمایشگاهی بر این باورند که هیچ گونه تناسب و سنخیتی بین کاری که انجام خواهند داد و حقوقی که دریافت می‌کنند وجود ندارد. کاری فنی، خطیر با مسئولیت زیاد و در روبه رو حقوقی زیاد کم. رسیدگی به این مطالبه مهم نیازمند تعامل جدی بین وزارت کار، وزارت بهداشت و سازمان فراهم اجتماعی و تحقق آن مشروط به پیگیری‌های مستمر و مجدانه وزارت بهداشت به گفتن متولی مهم این رشته می‌باشد

۴- وجود رشته‌های متفرقه، فاقد صلاحیت و غیر مجاز در آزمایشگاه‌های طبی

دست اندازی رشته‌های غیر مرتبط به حرفه و شغل کارشناسان علوم آزمایشگاهی، ورود غیر قانونی برخی از رشته‌های علوم پایه به آزمایشگاه‌های طبی و انجام کارهای فنی و تخصصی، یکی از تخلفاتی است که اعتراض جدی و همیشگی کارشناسان علوم آزمایشگاهی را به جستوجو داشته است. پیرو آئین نامه مطرح طبقه بندی مشاغل وزارت بهداشت، تنها رشته‌ای که شرایط احراز پست کارشناس آزمایشگاه پزشکی را داراست رشته کارشناسی علوم آزمایشگاهی می‌باشد.عطف به ابلاغیه‌های متعدد آزمایشگاه مرجع وزارت بهداشت وجود رشته‌های غیر مرتبط و متفرقه به گفتن کارشناس آزمایشگاه طبی تخلف محسوب می‌شود. بر پایه نامه تازه معاون دادستانی تهران، هر گونه دخالت در امور پزشکی جرم محسوب می‌شود. این چنین بر پایه مصوبه مورخ ۲۹/‏۰۳/‏۱۳۳۴‬ قانون مربوط به مقررات پزشکی و دارویی، آزمایشگاه در زمره مؤسسات پزشکی محسوب شده و افرادی که در آزمایشگاه‌های طبی فعالیت می‌کنند می‌بایستی واجد صلاحیت فنی و پروانه رسمی باشند. با وجود همه این قوانین، مقررات و مصوبات متأسفانه ناظر وجود رشته‌های غیر مرتبط در آزمایشگاه‌های طبی هستیم که رسیدگی به این تخلف نیازمند وضع قوانین بازدارنده و ورود جدی معاونت درمان وزارت بهداشت می‌باشد.

۵- عدم تعلق حق سختی کار به کارشناسان علوم آزمایشگاهی

کارشناسان این رشته به طور روزانه در روبه رو با مواد اسیدی، قلیایی، عفونی و سرطان زا می‌باشند. برخلاف گروه رادیولوژی که دارای حق اشعه می‌باشند، متأسفانه هیچ گونه امتیاز یا مزیتی برای کارشناسان علوم آزمایشگاهی به جهت کار با مواد زیان آور لحاظ نشده است. یکی از مطالبات این حوزه تعلق حق سختی کار است که نیازمند ورود جدی وزارت بهداشت و تعامل وزارت کار و سازمان فراهم اجتماعی جهت تحقق آن است.

۶- عدم وجود کارشناسان علوم آزمایشگاهی در تصمیم گیری های کلان حوزه آزمایشگاه

در بین دیگر گروه‌های آزمایشگاهی بالینی همچون دکترای علوم آزمایشگاهی، متخصصین علوم آزمایشگاهی، فلوشیپ علوم آزمایشگاهی، کارشناسان علوم آزمایشگاهی و پاتولوژیست‌ها، پرجمعیت‌ترین گروه آزمایشگاهی کارشناسان علوم آزمایشگاهی می‌باشند اما متأسفانه جایگاهی برای آنها در وزارت بهداشت یا سازمان نظام پزشکی تعریف نشده تا جهت شراکت در تصمیم گیری های کلانی که در سطح سرزمین در حوزه آزمایشگاه اتخاذ می‌گردد، امکان شراکت داشته باشند. این در حالی است که اسکلت مهم آزمایشگاه‌های طبی را کارشناسان این رشته راه اندازی خواهند داد و می‌توانند نقش مؤثری در تصمیم گیری ها و سیاست‌های کلی نظام آزمایشگاهی سرزمین داشته باشند.

۷- عدم تشکیل معاونت پیراپزشکی در ساختار وزارت بهداشت

به رغم این که جمعیت کارشناسان پیراپزشکی سرزمین (علوم آزمایشگاهی، رادیولوژی و…) تعداد قابل توجهی است اما متأسفانه هیچ معاونت اختصاصی جهت رسیدگی به مسائل مرتبط با آنها در وزارت بهداشت وجود ندارد. این در حالیست که معاونت پرستاری از سال‌ها قبل در ساختار وزارت بهداشت تعریف شده است و بدیهی ست که معاونت پرستاری فقطً اختصاصی مسائل مربوط به گروه پرستاری می‌باشد و کارشناسان پیراپزشکی از این امتیاز در وزارت بهداشت محروم شده اند.

اینگونه به نظر می‌رسد که شرایط نامناسب کاری و حقوقی کارشناسان علوم آزمایشگاهی، علتاعتراض و نارضایتی در بین این قشر از کادر درمان شده و عدم دقت به آنها جهت بی انگیزگی و دلسردی بیشتر از پیش خواهد شد.

ادامه این روال نامطلوب، از یکسو منتج به خروج زیاد تر نیروهای علوم آزمایشگاهی از آزمایشگاه‌های طبی سرزمین و از نظر دیگر علتکاهش ورودی به این رشته و خالی ماندن ظرفیت رشته علوم آزمایشگاهی در دانشگاه‌های علوم پزشکی سرزمین می‌شود که پیامدهای منفی آن فهمید نظام سلامت سرزمین خواهد شد.